My Liantis

Sociaal statuut 23 juni 2021

Verplichte sluiting of afhankelijk van een verplicht gesloten sector? Dit betekent het voor het overbruggingsrecht

Om de heropflakkering van het coronavirus aan te pakken, moet de overheid soms drastische maatregelen nemen. Een aantal activiteiten zijn al sinds de start van de coronacrisis verboden, maar afhankelijk van de situatie worden de maatregelen telkens bijgestuurd. Ook de lokale overheden kunnen bijkomende maatregelen treffen.

Verplichte sluiting = overbruggingsrecht

Is jouw activiteit of een deel van jouw activiteiten volgens een ministerieel besluit of door een lokale sluitingsmaatregel verboden, dan ben je rechtstreeks verplicht te sluiten. Voor elke maand met minstens één dag verplichte sluiting heb je recht op de overbruggingsuitkering.

Zelfstandigen die volgens het ministerieel besluit niet verplicht moeten sluiten maar die toch sterke hinder ondervinden omdat hun activiteiten hoofdzakelijk afhankelijk zijn van rechtstreeks verplicht gesloten sectoren, hebben ook recht op een overbruggingsuitkering. Meer informatie vind je op onze webpagina over het crisis-overbruggingsrecht.

Hieronder zetten we nog even op een rijtje welke sectoren voor de toekenning van het overbruggingsrecht rechtstreeks verplicht gesloten waren en welke ondernemingen als afhankelijk van verplicht gesloten sectoren werden beschouwd. Intussen komen de meeste sectoren niet meer in aanmerking voor het crisis-overbruggingsrecht omdat ze hun activiteiten terug mogen opstarten. Deze sectoren komen verder onderaan aan bod.

Sectoren die vanaf het begin van de crisis rechtstreeks verplicht gesloten waren

  1. De evenementen- en cultuursector in de ruime zin: artiesten, muzikanten, zelfstandigen die infrastructuur uitbaten (feestzalen, discotheken, dancings, theaters …) en cultuur- en evenementenorganisatoren. Het gaat zowel om private als publieke feesten, concerten, optredens, teambuildings en bedrijfsfeesten …
  2. Kermissen en markten: zelfstandigen die op markten, kermissen, rommelmarkten, brocantemarkten, kerstmarkten, winterdorpen … staan. Marktkramers worden enkel nog als verplicht gesloten beschouwd als zij geen enkele van de aan hen toegewezen staanplaatsen effectief mogen benutten.
  3. Nachtwinkels en shishabars.

Sectoren die rechtstreeks verplicht gesloten waren als gevolg van de tweede coronagolf in het najaar van 2020

Sectoren die vanaf 19 oktober 2020 rechtstreeks verplicht gesloten waren

  1. Horecazaken, feestzalen, discotheken en dancings. Afhalen en bezorgen van maaltijden en niet-alcoholische dranken is toegestaan.

    Volgende horecazaken zijn niet rechtstreeks verplicht gesloten, maar kunnen wel als afhankelijk van een verplicht gesloten sector worden beschouwd:

    1. Hotels en andere verblijfsaccommodaties, ook wanneer hun restaurant of bar normaal publiek toegankelijk is maar nu moet sluiten.
    2. Horecazaken waar je ook in normale tijden niet ter plaatse kan consumeren (bv. een frituur waar je enkel kan afhalen).
    3. Horecazaken in de transitzone van de luchthaven.
    4. Grootkeukens.
  2. Wellnesscentra met jacuzzi’s, stoomcabines en hamams, behalve wanneer ze enkel bedoeld zijn voor privaat gebruik. (Let op: sinds 29 oktober 2020 zijn ook de private wellnesscentra gesloten.)
  3. Omwille van de vele reisbeperkingen die gelden, worden reisbureaus ook als verplicht gesloten beschouwd.

Sectoren die vanaf 23 oktober 2020 rechtstreeks verplicht gesloten waren

  1. Pretparken en dierentuinen en zaken die er in concessie worden uitgebaat (horecazaak, conferentiezaal …).
  2. De sportsector:
    1. Zelfstandigen actief in de amateursport voor volwassenen.
    2. Bij professionele wedstrijden is publiek verboden.
    3. In Duitstalig België is sinds 24 oktober 2020 alle indoorsportinfrastructuur gesloten (fitnesscentra, zwembaden …). 
    4. In Brussel en Wallonië is sinds 26 oktober 2020 alle indoorsportinfrastructuur (fitnesscentra, zwembaden …) gesloten. Alle wedstrijden en trainingen (-13 uitgezonderd) zijn opgeschort. Door de strikte beperkingen beschouwen we ook outdoorinfrastructuur als verplicht gesloten bij de beoordeling van aanvragen crisis-overbruggingsrecht.
  3. In Brussel zijn sinds 26 oktober 2020 alle sport-, cultuur- en vrijetijdsinfrastructuur (binnen en buiten) verplicht gesloten.

Sectoren die vanaf 29 oktober 2020 rechtstreeks verplicht gesloten waren

  1. Casino’s en wedkantoren.
  2. Wellnesscentra met jacuzzi’s, stoomcabines en hamams, ook wanneer ze enkel bedoeld zijn voor privaat gebruik (de publieke zijn al sinds 19 oktober 2020 verplicht gesloten).
  3. Binnenspeeltuinen, indoorsportinfrastructuur (behalve voor kinderen tot en met 12 jaar), bowlingzalen, musea en theaters, cinema’s en andere indoor cultuur- of vrijetijdsinfrastructuur.
  4. Sportinfrastructuur buiten, behalve voor individuele sportbeoefening.

Sectoren die vanaf 2 november 2020 rechtstreeks verplicht gesloten waren

  1. Alle niet-essentiële winkels (afhaling en bezorging zijn toegestaan). Essentiële winkels zijn:
    1. Voedingswinkels, supermarkten en winkels met een aanbod verzorgings- en hygiëneproducten.
    2. Nachtwinkels (door de beperkte openingsuren worden ze voor het crisis-overbruggingsrecht sinds het begin van de crisis toch als verplicht gesloten beschouwd).
    3. Apothekers en winkels voor medische hulpmiddelen.
    4. Kranten- en boekenwinkels en winkels die schrijfgerei en papierwaren verkopen.
    5. Dierenvoedingswinkels, tuincentra, bloemen- en plantenwinkels en doe-het-zelfzaken.
    6. Brei- en naaiwinkels.
    7. Tankstations.
    8. Telecomwinkels, behalve wanneer enkel accessoires worden verkocht.
    9. Groothandelszaken.
  2. Marktkramers die niet-essentiële producten aanbieden (overeenkomstig de lijst met essentiële winkels hierboven).
  3. Niet-medische contactberoepen, zoals kappers, schoonheidsspecialisten, pedicure en manicure, tattooshops, wellnesscentra, massagesalons …
  4. Huis-aan-huisverkoop.
  5. Vanaf 3 november 2020: vakantie- en bungalowparken en campings. Daar zijn enkel eigenaars nog welkom.

Wanneer de lokale of provinciale overheid bijkomende sluitingsverplichtingen oplegt, word je ook als verplicht gesloten beschouwd.

Zelfstandigen afhankelijk van verplicht gesloten sectoren

Veel zelfstandigen worden onrechtstreeks getroffen door de sluitingsmaatregelen, omdat ze afhankelijk zijn van een van de verplicht gesloten sectoren. Je wordt als afhankelijk van een gesloten sector beschouwd als je minstens 60% van je activiteit uit die sector haalt. Enkele voorbeelden zijn:

  • Horeca, discotheken, feestzalen: brouwers, drankenhandelaars, groothandelaars in voedingsproducten (al dan niet bereid), taxichauffeurs die zich op het nachtleven of de horeca richten, beveiliging, geluids- en beeldtechnici …
  • Toeristische sector: hotels, autocarbedrijven en stadgidsen komen in aanmerking. Andere activiteiten die afhankelijk zijn van toerisme niet.
  • Evenementensector: huwelijksfotografen, traiteurs, foodtrucks, brouwers, gespecialiseerd taxivervoer zoals limousines, geluids- en beeldtechnici …
  • Sportsector: beveiligingsdiensten, traiteurs …
  • Pretparken, dierenparken en dierentuinen: horecazaken en hotels buiten het domein die in grote mate afhankelijk zijn van deze parken, traiteurs, technici …

Let op: om beschouwd te worden als afhankelijk van een verplicht gesloten sector, moet je kunnen aantonen dat je in hoofdzaak afhankelijk bent van die sector. Een drankenhandelaar of brouwer die hoofdzakelijk aan particulieren levert, kan dus niet worden beschouwd als afhankelijk. Zijn collega die zich daarentegen op de horecasector richt wél.

Welke sectoren mochten na de tweede coronagolf opnieuw opstarten?

Met mondjesmaat werd onze economie terug opengesteld na de tweede lockdown die in oktober vorig jaar startte. Hieronder geven we een overzicht van de sectoren die opnieuw mochten opstarten.

1 december 2020

  • Bepaalde onderdelen van de sport- en recreatiesector: de zwembaden, musea, bibliotheken, spelotheken en mediatheken, …
  • Alle winkels/handelszaken (ook de ‘niet-essentiële’ winkels)
  • Niet-essentiële dienstverleners (enkel dienstverlening in de zaak zelf of in openbare ruimte mag opnieuw, niet-essentiële dienstverlening aan huis is nog steeds verboden).
  • Marktkramers

8 februari 2021

  • Vakantie- en bungalowparken en campings zijn niet langer verplicht gesloten, maar kunnen eventueel nog op steun rekenen als ze afhankelijk zijn van een verplicht gesloten sector (toerisme). De gemeenschappelijke faciliteiten blijven in elk geval gesloten.

13 februari 2021

  • Kappers mogen heropenen, maar knippen aan huis bleef verboden tot en met 7 maart 2021. 
  • Dierentuinen heropenen de deuren. Bezoekers zijn wel enkel toegelaten in het buitengedeelte.

1 maart 2021

  • Andere niet-medische contactberoepen zoals massagesalons, schoonheidssalons, kappers, barbiers, nagelsalons, tatoeage- en piercingsalons, esthetische pedicure en bemande zonnecentra heropenen de deuren.

8 maart 2021

  • Kappers-aan-huis kunnen opnieuw bij de klant thuis knippen.
  • Ambulante verkopers van voedingsmiddelen (denk maar aan ijskarretjes en foodtrucks)  mogen opnieuw rondrijden. Deur-aan-deurverkoop blijft net als thuisverkoop verboden.
  • Privésauna’s mogen open voor gebruik door personen die onder hetzelfde dak wonen. Andere diensten voor persoonlijke verzorging, zoals wellnesscentra, hamams, jacuzzi's, stoomcabines, publieke sauna's en onbemande zonnebanken, blijven voorlopig gesloten.
  • Fotografen kunnen in hun studio opnieuw meerdere klanten tegelijk ontvangen die onder hetzelfde dak wonen.

Doorgaans kan je ook na je heropening blijven rekenen op steun

Paaspauze: opnieuw verplicht gesloten vanaf 27 maart 2021

  • Na een korte periode van heropening, moeten niet-medische contactberoepen (zoals kappers, schoonheidsspecialisten, niet-medische pedicure en manicure, tattooshops, massagesalons …) tot en met zondag 25 april 2021 opnieuw sluiten om een de derde coronagolf de kop in te drukken.
  • Niet-essentiële winkels blijven open op afspraak en mogen maar een beperkt aantal klanten tegelijk ontvangen. Let op, dit betekent niet dat je automatisch recht hebt op het dubbel overbruggingsrecht. Lees er hier meer over.

De volgende winkels worden als 'essentieel' beschouwd, en hoeven dus niet op afspraak te werken:

  • voedingswinkels (vb. ook wijnwinkels, chocolatiers …) en dierenvoedingswinkels
  • nachtwinkels
  • winkels voor verzorgings- en hygiëneproducten (vb. drogisterijen, parfumwinkels ...)
  • de gespecialiseerde winkels met babyartikelen (vb. winkels met geboortelijsten …)
  • apotheken
  • kranten- en boekenwinkels
  • tankstations en leveranciers van brandstoffen
  • telecomwinkels
  • de winkels voor medische hulpmiddelen (brillen, hoorapparaten, bandagisten, thuiszorgwinkel ...)
  • doe-het-zelfzaken: zowel de winkels met een algemeen als met een gespecialiseerd assortiment vallen hieronder, dus ook een verfwinkel, laminaatwinkel, tegelwinkel ...
  • tuincentra en boomkwekerijen
  • bloemen- en plantenwinkels
  • gespecialiseerde detailhandelszaken die kledingstoffen, breigarens, handwerken en/of fournituren verkopen
  • winkels voor papier- en schrijfwaren

Zomerplan: geleidelijke heropening voor alle sectoren na de paaspauze

Na een maand paaspauze, mogen ondernemingen vanaf 26 april 2021 stapsgewijs weer hun deuren openen. We geven je hieronder een overzicht van wat het ‘zomerplan’ precies inhoudt.

26 april 2021

  • Winkeliers mogen opnieuw klanten ontvangen zonder afspraak.
  • Niet-medische contactberoepen, onder wie kappers en schoonheidsspecialisten, mogen weer aan de slag. Dienstverlening aan huis is nog niet toegelaten, behalve voor kappers.

8 mei 2021

  • Buitenactiviteiten kunnen opnieuw plaatsvinden, wel in georganiseerd verband (bv. sportclub of vereniging) met maximaal 25 personen. Binnenactiviteiten kunnen enkel voor kinderen tot en met 12 jaar met maximaal 10 personen.
  • Restaurants en cafés mogen hun terrassen openen.
  • Evenementen (ook recepties en banketten) en culturele voorstellingen zijn toegelaten tot maximaal 50 personen.
  • Het buitengedeelte van pretparken is opnieuw geopend voor publiek.
  • Professionele rommel- en brocantemarkten mogen plaatsvinden.

9 juni 2021

  • De horeca heropent binnen, maar er geldt wel een sluitingsuur.
    • Evenementen (bijvoorbeeld culturele voorstellingen, optredens of sportwedstrijden) kunnen plaatsvinden met meer publiek. Binnen mogen er tot 200 personen of 75% van de zaalcapaciteit aanwezig zijn. Buiten mag het publiek tot 400 personen tellen. Feesten en recepties blijven beperkt tot 50 personen binnen.
  • Binnen sporten kan opnieuw met maximaal 50 personen. Ook fitnessclubs kunnen heropenen. Buiten mag je met maximaal 100 personen sporten.
  • Publieke sauna’s, jacuzzi’s, stoomcabines en hamams mogen opnieuw de deuren openen.
  • Ook bioscopen, bowlingzalen, speelautomatenhallen, casino’s, wedkantoren heropenen. Dat geldt ook voor binnenactiviteiten in natuurparken, dierentuinen of pretparken en voor binnenspeeltuinen, indoor recreatie, tropische zwembaden en onbemande zonnebanken.
  • Kermissen, niet-professionele brocante- en rommelmarkten zijn opnieuw mogelijk.
  • Huis-aan-huis verkoop en dienstverlening aan huis is opnieuw toegelaten, net zoals de activiteiten van sekswerkers.

Mag jij op 9 juni eindelijk weer je deuren openen? Dan heb je ook voor juni 2021 nog recht op het dubbele overbruggingsrecht. Voor juli 2021 is dat niet meer het geval, maar kan je mogelijks nog rekenen op de steun wegens omzetdaling.

Wat met beperkingen door social distancing en beslissingen van het crisiscentrum?

Beperkingen of sluitingen van ondernemingen die enkel en alleen het gevolg zijn van de regels rond social distancing geven géén recht op de overbruggingsuitkering.

Ook de beperkingen opgelegd door het crisiscentrum kunnen niet als rechtstreekse verplichte sluitingen worden beschouwd. Moet je vandaag op afspraak werken, het aantal klanten beperken of vroeger sluiten? Dan heb je niet automatisch recht op de overbruggingsuitkering wegens verplichte sluiting. Mogelijk kom je wel in aanmerking voor het crisis-overbruggingsrecht wegens omzetdaling, als je omzet door de coronamaatregelen met minstens 40% is gedaald.

Onderbrekingen uit eigen beweging

Verbiedt het ministerieel besluit of de lokale overheid jouw activiteit niet rechtstreeks en ben je ook niet afhankelijk van een verplicht gesloten sector ? Ga dan eerst na of je in aanmerking komt voor het crisis-overbruggingsrecht wegens omzetdaling. Dat is een optie voor wie zijn omzet met minstens 40% ziet dalen door de coronacrisis. Kom je er niet voor in aanmerking, maar moet je je activiteiten toch voor minstens zeven opeenvolgende kalenderdagen onderbreken in een bepaalde maand, dan kan je mogelijk terugvallen op het ‘gewone’ overbruggingsrecht. Wie zijn activiteit moet onderbreken omdat hij in quarantaine moet of moet instaan voor de opvang van zijn kind(eren), kan rekenen op een specifieke oplossing.