My Liantis

Sociaal statuut 29 mei 2020

Verplichte sluiting of vrijwillige onderbreking? Dit betekent het voor het overbruggingsrecht

Op 13 maart 2020 legde de Nationale Veiligheidsraad bepaalde ondernemingen een sluitingsplicht op om de verspreiding van het coronavirus tegen te gaan. Ook bepaalde activiteiten werden verboden. De verplicht gesloten ondernemingen en de verboden activiteiten staan opgesomd in een ministerieel besluit.

Verplichte sluiting = overbruggingsrecht

Begin mei waren de verplicht gesloten ondernemingen onder andere horecazaken, alle winkels behalve de (dieren-)voedingswinkels en apotheken, garages, contactberoepen zoals kappers, markten … 

Sommige ondernemingen en activiteiten blijven ook begin juni volledig of gedeeltelijk gesloten of verboden. Bijvoorbeeld de horeca, de evenementensector, sauna’s, indoor-fitness en massagesalons.

Is jouw activiteit of een deel van jouw activiteiten volgens het ministerieel besluit verboden, dan ben je dus rechtstreeks verplicht te sluiten. Omdat je rechtstreeks verplicht gesloten bent, heb je voor elke maand met minstens één dag verplichte sluiting recht op de overbruggingsuitkering.

Doordat evenementen, feesten en culturele en sportieve activiteiten verboden zijn, hebben ook zelfstandigen die zulke activiteiten organiseren of faciliteren recht op de overbruggingsuitkering. Lever je als traiteur bijvoorbeeld ook aan feesten of evenementen, dan is een deel van jouw activiteiten verboden, waardoor je recht hebt op de overbruggingsuitkering.

Nachtwinkels, krantenwinkels, de bouw, elektriciens en marktkramers zitten in een bijzondere situatie:

  • Krantenwinkels waren alleen in maart één zaterdag verplicht gesloten. Nadien viel elke verplichte sluiting weg.
  • Nachtwinkels zijn gedeeltelijk verplicht gesloten, want ze moeten om 22.00 uur ’s avonds sluiten.
  • De bouwsector (PC 124) en de sector van de elektriciens en elektro-installateurs (PSC 149.01) werden niet rechtstreeks verplicht om hun activiteiten te onderbreken. Maar omdat het crisiscentrum zeer zware beperkingen oplegde, werden ze voor de toekenning van het overbruggingsrecht beschouwd als sectoren met een verplichte sluiting.
  • Sommige marktkramers mogen in juni nog altijd niet alle standplaatsen opnieuw innemen. Mag jij één of meerdere van de jou toegewezen marktplaatsen niet innemen, dan blijf jij (gedeeltelijk) verplicht gesloten.

Ben je intussen gestart met een webshop of mag je andere activiteiten wel nog blijven uitoefenen tijdens de periode van verplichte sluiting? Dan vormt dat geen probleem voor de toekenning van de overbruggingsuitkering.

Wat met beperkingen door social distancing en beslissingen van het crisiscentrum? 

Beperkingen of sluitingen van ondernemingen die enkel en alleen het gevolg zijn van de regels rond social distancing geven géén recht op de overbruggingsuitkering. Je kan in dat geval wel het overbruggingsrecht aanvragen, omdat je ‘uit eigen beweging’ je activiteiten onderbrak, maar er is geen sprake van een rechtstreekse verplichte sluiting.

Ook de beperkingen opgelegd door het crisiscentrum kunnen niet als rechtstreekse verplichte sluitingen worden beschouwd. Moet je vandaag op afspraak werken of het aantal klanten beperken? Dan heb je niet automatisch recht op de overbruggingsuitkering, maar kan je het overbruggingsrecht aanvragen op voorwaarde dat je je activiteiten uit eigen beweging onderbreekt.

In maart en april moesten bepaalde ondernemers noodgedwongen hun activiteiten staken door de maatregelen die het crisiscentrum hen oplegde. Denk aan immokantoren die noch klanten mochten ontvangen, noch plaatsbezoeken mochten organiseren, landmeters die enkel dringende verplaatsingen mochten doen  enzovoort. Ook die zelfstandigen worden niet beschouwd als zelfstandigen die rechtstreeks verplicht gesloten waren. In dat geval val je ook onder de onderbrekingen uit eigen beweging.

Onderbrekingen uit eigen beweging

Verbiedt het ministerieel besluit jouw activiteit niet, maar was je indirect toch gedwongen je activiteiten te onderbreken. Dan heb je bijna automatisch recht op de overbruggingsuitkering, omdat je zeven opeenvolgende kalenderdagen jouw activiteiten onderbrak.

Denk maar aan zorgpersoneel dat in principe verder mocht werken, maar zich daarbij moest beperken tot spoedeisende behandelingen, advocaten van wie de zittingen massaal werden uitgesteld, makelaars die alleen lopende dossiers mochten afwerken …

Let op, de zeven opeenvolgende kalenderdagen van onderbreking mogen niet onderbroken worden, met uitzondering van spoedgevallen, activiteiten absoluut noodzakelijk voor het voortbestaan van de onderneming en minimale activiteiten, zoals het beantwoorden van e-mails of telefoons.

Was de verdere uitoefening van jouw activiteit verlieslatend (bv. taxichauffeurs die nog nauwelijks klanten hadden), onderbrak je je activiteiten preventief om niet besmet te worden … Ook dan heb je recht op de overbruggingsuitkering, op voorwaarde dat je je activiteiten minstens zeven opeenvolgende kalenderdagen onderbrak.

Er is één belangrijke voorwaarde: de onderbreking moet het gevolg zijn van de coronacrisis. Was jouw activiteit al om een andere reden onderbroken, dan heb je geen recht op de overbruggingsuitkering. Het gevolg is dat je jaarlijkse vakantie, een sluiting wegens onderhoud … géén geldige redenen zijn voor de toekenning van het overbruggingsrecht.

Impact van de exitstrategie?

Op 24 april 2020 maakte de regering haar exitstrategie voor de coronacrisis bekend. Ondernemingen die rechtstreeks door de overheid verplicht waren te sluiten, kregen geleidelijk aan en per sector groen licht om opnieuw op te starten.

  • Vanaf 18 april 2020: tuincentra en doe-het-zelfzaken
  • Vanaf 4 mei 2020: stoffen- en garenwinkels, B2B-ondernemingen en heropstart van de bouwsector (hoewel daar officieel geen verplichte sluiting gold).
  • Vanaf 11 mei 2020: alle winkels, met uitzondering van contactberoepen en horeca.
  • Vanaf 18 mei 2020: contactberoepen (bv. kappers) en marktkramers.
  • Vanaf 8 juni 2020: horeca, fitnesscentra en massagesalons.

Was jouw activiteit rechtstreeks verplicht gesloten of verboden, dan volstaat één kalenderdag verplichte sluiting om recht te hebben op het overbruggingsrecht.

Raadpleeg zeker onze webpagina met tips voor je heropstart.